Wie is Dilan Yeşilgöz, de minister die Rusland onze vijand noemt?

by Fleur van Dalen
Minister Dilan Yeşilgöz spreekt in de Tweede Kamer tijdens het debat over de defensiebegroting

Eén woord was genoeg om Dilan Yeşilgöz deze week internationaal in het nieuws te krijgen. In het debat over de defensiebegroting noemde de minister van Defensie Rusland niet langer de agressor, maar de vijand. De Russische ambassade eiste opheldering, oud-militairen plaatsten kanttekeningen en de uitspraak ging het hele land door. Maar wie is de politica die dat woord koos? Yeşilgöz is 49, VVD-leider sinds 2023 en sinds februari 2026 minister van Defensie en vicepremier. Hieronder haar weg naar dat ministerie.

Wat ze zei over Rusland

Op donderdag 8 oktober zei Yeşilgöz in de Tweede Kamer dat ze het eufemisme dat Rusland de agressor is niet meer wil gebruiken. “Rusland is onze vijand,” zei ze, zo citeert Joop van BNNVARA. Ze voegde eraan toe dat dit niet betekent dat Nederland in oorlog is met Rusland.

De reactie kwam snel. De Russische ambassade in Nederland vroeg om opheldering en stelde dat de minister met deze woorden aanstuurt op een militaire confrontatie. Volgens Joop sprak de ambassade van een onmiddellijke en verpletterende reactie bij elke inbreuk op de Russische veiligheid. Ook dichter bij huis werd de woordkeus besproken. Oud-viceadmiraal Ben Bekkering zei op 9 oktober in Goedemorgen Nederland dat het woord vijand een stap verder gaat dan agressor, en dat het lastig is als er geen beleidswijziging tegenover staat, meldt WNL.

Je kunt van die uitspraak vinden wat je wilt, maar het was een bewuste keuze. Ze noemde het oude woord zelf een eufemisme, en koos dus willens en wetens het scherpere woord.

Van Ankara naar Amersfoort

Dilan Yeşilgöz werd op 18 juni 1977 geboren in Ankara, in Turkije. In 1984 kwam ze als kind naar Nederland. Ze deed het vwo aan het Vallei College in Amersfoort, van 1991 tot 1997, en studeerde daarna sociaal-culturele wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, zo staat op haar Wikipedia-pagina.

Opvallend voor iemand die nu de VVD leidt, is dat haar politieke loopbaan links begon. Rond 1999 was ze actief bij de SP, later bij de PvdA. Pas in 2009 werd ze lid van de VVD. Ze heeft dus drie partijen van binnenuit meegemaakt voordat ze bij de liberalen haar plek vond. Van de SP via de PvdA naar de VVD is een route die je bij een partijleider niet vaak ziet.

Gemeenteraad, Kamer en Justitie

Haar eerste gekozen functie was die van gemeenteraadslid in Amsterdam, van 2014 tot 2017. In 2017 kwam ze in de Tweede Kamer, waar ze woordvoerder was op onderwerpen als klimaat, justitie en veiligheid.

In mei 2021 werd ze staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat, een functie die ze tot januari 2022 had. Daarna werd ze minister van Justitie en Veiligheid, tot juli 2024. Als minister van Justitie werd ze voor een groot publiek een bekend gezicht, en die bekendheid nam ze mee toen ze partijleider werd.

Partijleider en vicepremier

In augustus 2023 volgde Yeşilgöz Mark Rutte op als politiek leider van de VVD. Bij de Tweede Kamerverkiezingen van november 2023 ging de partij onder haar leiding van 34 naar 24 zetels. Ze stemde daarna in met een coalitie met PVV, NSC en BBB, maar trad zelf niet toe tot het kabinet-Schoof. Ze bleef in de Kamer als fractievoorzitter, van december 2023 tot haar overstap naar het kabinet. Als fractievoorzitter van een coalitiepartij voerde ze het woord in de grote debatten, zonder zelf aan de ministerstafel te zitten.

Voor de verkiezingen van 2025 was ze opnieuw lijsttrekker. Op 23 februari 2026 werd ze beëdigd als minister van Defensie en vicepremier in het kabinet-Jetten. Als eerste vicepremier is ze de plaatsvervanger van premier Rob Jetten, en als defensieminister zit ze precies op de plek waar de oorlog in Oekraïne en de dreiging vanuit Rusland het meest op tafel liggen.

Waarom ze nu zo in beeld is

Als minister van Defensie gaat Yeşilgöz over de krijgsmacht, de defensiebegroting en de Nederlandse inzet binnen de NAVO. Woorden van een defensieminister worden in het buitenland anders gewogen dan die van een Kamerlid, en dat bleek deze week. Bekkering wees erop dat de NAVO onder Mark Rutte juist bewust vermijdt om Rusland met zoveel woorden de vijand te noemen.

Of het kabinet haar woordkeus overneemt, is nog de vraag. Volgens Joop namen de regering en het ministerie van Buitenlandse Zaken de term niet officieel over. Wie meer wil weten over hoe Yeşilgöz zich presenteert, leest bij ons ook over haar kleding en tatoeages en wat die zeggen over haar politieke imago.

Related Posts