Inhoudsopgave
Eelco Heinen is de VVD’er die als minister van Financiën de knoop rond box 3 moet ontwarren. Hij is 45 jaar, zit sinds 2 juli 2024 op Financiën en bleef die post houden toen het kabinet-Schoof werd opgevolgd door het kabinet-Jetten. Deze week bleek dat zijn nieuwe plan voor de belasting op spaargeld en beleggingen op zich laat wachten. Volgens het vakplatform Taxlive stelde het kabinet op 8 oktober een nieuw dekkingsplan uit, dat nu waarschijnlijk eind deze maand komt. Wie is de man die dit dossier moet oplossen?
Eelco Heinen in het kort
- Geboren op 27 april 1981 in Laren (Noord-Holland), nu 45 jaar.
- Partij VVD, sinds 2021 gekozen in de Tweede Kamer.
- Minister van Financiën sinds 2 juli 2024, eerst in het kabinet-Schoof en daarna in het kabinet-Jetten.
- In juni 2025 ruim twee weken ook waarnemend minister van Economische Zaken.
Die gegevens komen van zijn Wikipedia-pagina.
Van informaticastudent tot schatkistbewaarder
Heinen is geen politicus die van buiten kwam. Hij begon met een studie informatica aan de Hogeschool van Amsterdam en stapte daarna over naar de Universiteit van Amsterdam, waar hij in 2005 een master in macro-economie haalde. Een tweede master, in internationale betrekkingen, volgde.
In 2007 ging hij als beleidsadviseur aan de slag bij het ministerie van Financiën. Het departement dat hij nu leidt, kent hij dus van binnenuit. Vanaf 2011 werkte hij voor de VVD-fractie in de Tweede Kamer, eerst als financieel beleidsadviseur en vanaf 2014 als politiek secretaris en hoofd beleid. Hij was jarenlang een van de mensen achter de schermen die de financiële lijn van de partij uitwerkten.
In 2021 stond hij zelf op de kieslijst en kwam hij met 679 voorkeurstemmen in de Kamer. Drie jaar later werd hij minister. Dat hij in het nieuwe kabinet-Jetten op dezelfde post bleef, laat zien dat zijn partij hem op Financiën wilde houden.
Waarom box 3 zo’n knoop is
Box 3 is het deel van de inkomstenbelasting dat gaat over spaargeld, beleggingen en ander vermogen. Jarenlang rekende de Belastingdienst met een verondersteld rendement, een bedrag dat mensen op papier met hun vermogen zouden verdienen. De Hoge Raad oordeelde dat belasting heffen over rendement dat iemand niet echt heeft behaald niet mag. Sindsdien zoekt het kabinet naar een nieuw stelsel.
Dat nieuwe stelsel heet de Wet werkelijk rendement box 3 en moet op 1 januari 2028 ingaan. Er bestaan grofweg twee smaken. Bij een vermogensaanwasbelasting betaal je elk jaar over de waardestijging, ook als je niets verkoopt. Bij een vermogenswinstbelasting betaal je pas als je iets verkoopt en de winst echt binnen is. Het kabinet wil met een aanvulling op het wetsvoorstel zoveel mogelijk onder die tweede smaak laten vallen.
Het lastige deel is het geld. Een nieuw stelsel moet ook opbrengen wat het kabinet heeft ingeboekt. Daarom wilde Heinen het heffingsvrije vermogen in 2027 verlagen naar 30.846 euro per persoon, met vanaf 2028 een heffingsvrij resultaat van 1.000 euro, schreef Accountancy Vanmorgen.
De Kamer wil de kleine spaarder ontzien
Bij de Algemene Financiële Beschouwingen, eind september en begin oktober, liep Heinen daarmee vast. Niet alleen de oppositie, ook coalitiepartijen als de VVD en het CDA vonden dat gewone spaarders te hard geraakt zouden worden. Heinen gaf toe. “Ik had de inschatting gemaakt dat met de huidige grens de kleine spaarder wordt ontzien, maar de Kamer ziet dat anders”, zei hij volgens Taxence.
Daarmee begint het rekenwerk opnieuw. Elke euro die een hogere vrijstelling kost, moet ergens anders vandaan komen, en een meerderheid voor het belastingplan voor volgend jaar was begin oktober nog niet in zicht. Het Parool en het AD schreven op 8 oktober al dat Heinen voor een lastige puzzel staat. Het uitstel van het dekkingsplan maakt dat alleen maar duidelijker.
Wat je van hem kunt verwachten
Heinen begon zijn loopbaan bij Financiën en werkte jaren de financiële plannen van zijn partij uit. Bij box 3 waarschuwde hij dat een andere grens veel rekenwerk vraagt, omdat de gemiste opbrengst ergens anders vandaan moet komen. Snelle toezeggingen zonder dekking liggen dus niet voor de hand. Of de Kamer daarmee genoegen neemt, moet blijken als het nieuwe plan er ligt.
Hij verdient overigens, net als elke minister, het wettelijk vastgelegde ministersalaris. Hoe dat werkt, lees je in ons stuk over het salaris van een minister.
